E nummers additieven mineralen vitamines

 

http://www.voedingscentrum.nl/mirakel/pageViewer.jsp?id=760&init=menu455#

 

gezond eten

spelregels

eet gevarieerd

eet regelmatig

let op vet

brood, aardappelen

drink voldoende

hoeveelheden

groente en fruit

soorten

consumptiecijfers

groente

fruit

voedingswaarde

vitamines, mineralen

andere stoffen

gehaltes

vers, niet vers

rauw of bereid?

gezondheidseffecten

hart- en vaatziekten

bloeddruk

kanker

andere aandoeningen

aanbevolen hoeveelheid

keuzetabel

risico’s

regelgeving

meer informatie

let op vet

keuzetabel vet

vitamines, mineralen

wat zijn vitamines?

twee soorten

naamgeving vitamines

onzinvitamines

waar zitten ze in?

variëren met voeding

invloed koken en bewaren

vitamines en cosmetica

(on)voldoende of teveel?

wie heeft extra nodig?

extra ook zinvol voor

vitaminetekort

schade door te veel

invloed op ziekten

adh

adequate inneming

tabel adh

tabel overige

tabel mineralen

herziening aanbevelingen

adh op het etiket

vitamines en wetgeving

vitamine A

vitamine B

vitamine B1

vitamine B2

vitamine B3

vitamine B5

vitamine B6

vitamine B8

foliumzuur (vitamine B11)

functie en vorm

bronnen

opname in het lichaam

foliumzuurbehoefte

invloed van genen

gezondheidseffecten

zwangerschap en foliumzuur

veiligheid

wetgeving en claims

vitamine B12

vitamine C

vitamine D

vitamine E

vitamine K

mineralen, spoorelementen

behoefte aan mineralen

aanbevelingen mineralen

inneming in Nederland

opname van mineralen

beschikbaarheid mineralen

functie in het lichaam

chronische ziekten

herkomst mineralen

bijdrage van producten

veiligheid

wetgeving

etikettering en claims

calcium

chloor

fosfor

kalium

magnesium

natrium

chroom

fluor (fluoride)

ijzer

ijzeropname

adh

bronnen van ijzer

verrijkte producten

gemiddelde inname

te weinig ijzer

diagnose ijzertekort

te veel ijzer

diagnose ijzeroverschot

meer informatie

jodium

koper

mangaan

molybdeen

seleen

zink

overige spoorelementen

bioactieve stoffen

gezondheidseffecten

plantenstoffen

tabel bioactieve stoffen

gezondheidsclaims

gedragscode producenten

antioxidanten

gebruik als hulpstof

voedingsstoffen

voedingsvezels

voedingsvezeltabel

soorten voedingsvezel

vocht, water

de vochtbalans

vochtbehoefte

uitdroging

alcohol

productie

percentage

opname

afbraak

effecten

alcohol en overgewicht

alcohol en zwangerschap

alcohol en ziekten

cijfers gebruik

meer informatie

koolhydraten

vetten en vetzuren

eiwitten

spijsvertering

vegetarisch eten

vleesvervangers

aanbevolen hoeveelheden

veganistische voeding

meer informatie

hygiëne

handen wassen

koelen en verhitten

rauw en vuil apart

afwassen

drogen, ventileren

schoonmaken

op vakantie

sport en voeding

vocht en sport

sport en spijsvertering

vitamines en sport

duursport

krachtsport

team- en spelsport

meer informatie

koken, bereiden

koken, stomen, pocheren

in de magnetron

bakken

roerbakken

braden

oven en grill

barbecue, gourmet, fondue

smoren, stoven

frituren

kant-en-klaar

bewaren

boodschappen doen

boodschappen opbergen

buiten de koelkast

in de koelkast

temperatuur

in de vriezer

houdbaarheid tht/tgt

geopend, geen datum

bewaarwijzer

groenten, fruit

kliekjes

onderzoek

interventie

epidemiologisch

cohort, patiënt-controle

ecologisch, migranten

proefdieren, in-vitro

voedselveiligheid

veiligheidsnormen

toxicologisch onderzoek

allergietesten

vaststellen adi

vaststellen mrl

toetsen mrl

andere normen

gevaar overschrijdingen

onzekerheden

normen in praktijk

betrokken partijen

meer informatie

bestrijdingsmiddelen

doel en gebruik

soorten

herbiciden

fungiciden

insecticiden

rodenticiden

nematiciden

regels

controle

risico’s

meer informatie

(milieu)verontreiniging

zware metalen

cadmium

opname en giftigheid

bronnen en normen

risico

meer informatie

kwik

opname en giftigheid

bronnen en normen

risico

meer informatie

lood

opname en giftigheid

bronnen

adh, veiligheidsnorm

wettelijke normen

risico

meer informatie

tin

opname en giftigheid

bronnen en risico

meer informatie

dioxines en pcb's

chemische stoffen

milieuvervuiling

vervuiling van voedsel

schadelijke werking

risico van dioxines

normen

inname in de praktijk

controle

meer informatie

acrylamide

wat is acrylamide

acrylamidegehalte varieert

gezondheidsrisico’s

algemene adviezen

specifieke producten

nitraat en nitriet

nitraatgehalte varieert

nitraat wordt nitriet

nitraat- en nitrietbronnen

gezondheidsrisico’s

normen en regels

gebruik in de praktijk

meer informatie

natuurlijke gifstoffen

in koffie (cafeïne)

het effect van cafeïne

wat is te veel?

zwangerschap en cafeïne

cafeïnevrije alternatieven

in drop (glycyrrhizine)

smaakmaker

geneeskrachtige werking

invloed op hormonen

gezondheidsrisico

gebruik in Nederland

meer informatie

in schimmels

oorzaak en bestrijding

werking en risico

normen en regels

aflatoxine

don (deoxynivalenol)

overige schimmelgifstoffen

ochratoxine

patuline

sterigmatocystine

nivalenol

fumonisine

fusarine

fusarenone

T-2 toxine

zearalenon

ergot

meer informatie

in planten

peulvruchten en bonen

aardappelen en tomaten

exotische gewassen

koolsoorten en zaden

paddestoelen

meer informatie

in algen

oorzaak is fytoplankton

de algengifstof PSP

de algengifstof NSP

de algengifstof DSP

de algengifstof ASP

risico in Nederland

normen en regels

meer informatie

wetenschapsartikelen

in kruiden

coumarine (kaneel)

wat is coumarine?

risico’s

coumarinegehaltes

regels en normen

meer informatie

allylalkoxybenzenen

waar zitten ze in?

risico's

wat is veilig?

regels

consumptiecijfers

gehaltes

meer informatie

antibiotica, hormonen

antibiotica

aard en werking

overdracht dier op mens

resistente bacteriën

allergische reacties

normen en regels

gebruik in de praktijk

meer informatie

hormonen

bse, gekkekoeienziekte

wat is bse?

creutzfeldt-jakob

aantallen gevallen

herkomst en verspreiding

overdracht naar de mens

eg-maatregelen

risicomaterialen

wat is veilig?

meer informatie

andere dierziekten

mond en klauwzeer

mkz-maatregelen

melk, vlees in mkz-tijd

varkenspest

wegkwijnziekte

bacteriën, virussen

e.coli bacteriën

wat is e.coli?

risicogroepen

gevolgen van besmetting

mogelijk besmette producten

voorzorgsmaatregelen

meer informatie

listeria

wat is listeria

risicogroepen

gevolgen van besmetting

voorzorgsmaatregelen

mogelijk besmette producten

meer informatie

clostridium botulinum

infantiel botulisme

besmetting van honing

honing(producten)

cijfers in Nederland

salmonella, campylobacter

salmonella

wat is salmonella

risicogroepen

gevolgen van besmetting

mogelijk besmette producten

voorzorgsmaatregelen

meer informatie

campylobacter

wat is campylobacter?

risicogroepen

gevolgen van besmetting

mogelijk besmette producten

voorzorgsmaatregelen

regels en controle

meer informatie

parasieten

trichinella spiralis

vossenlintworm

ziekte, allergie

voedselovergevoeligheid

klachten

urticaria en angio-oedeem

oorzaken

rol van de voeding

diagnose

behandeling

meer informatie

anafylactische shock

oorzaken

voorzorgsmaatregelen

op school of uit eten

tips

meer informatie

orale allergiesyndroom

biologische verwantschap

kruisreacties door pollen

symptomen bij kruisreacties

andere kruisreacties

behandeling en therapie

meer informatie

atopisch eczeem

invloed van voedsel

invloed allergieën

diagnose en behandeling

fabels over medicijnen

meer informatie

astma

soorten prikkels

eten als oorzaak

meer informatie

maagdarmklachten

koemelkallergie

klachten

onderzoek en behandeling

introductie bijvoeding

spelregels bijvoeding

lactose-intolerantie

mogelijke oorzaken

vervangen van melk

producten met lactose

meer informatie

glutenintolerantie

mogelijke oorzaken

producten met gluten

glutenvrije producten

meer informatie

suikerovergevoeligheid

nikkelallergie

contactallergie

nikkel in voeding

nikkelbeperkt dieet

meer informatie

onderzoekmethoden

bloedonderzoek

huidtest

eliminatie en provocatie

alternatieve methoden

meer informatie

op vakantie

onderweg

ter plekke

geschikt brood

praktische tips

meer informatie

woordenlijst

preventie van allergie

voor wie?

preventie en melkvoeding

dieet en borstvoeding

bijvoeding

preventieve maatregelen

diabetes

insuline

diagnose

behandeling

dieet

hart- en vaatziekten

hoge bloeddruk

de bloeddruk

groente, fruit

minder zout?

drop, alcohol

hoog cholesterol

soorten cholesterol

het cholesterolgehalte

speciale producten

botontkalking

beweging

calcium

vitamine D

andere voedingsfactoren

kanker

ontstaan

groente en fruit

aangebrand voedsel

vezels, vlees en vitamines

anorexia, boulimia

anorexia nervosa

boulimia nervosa

meer informatie

andere eetstoornissen

maagdarmklachten

brandend maagzuur

maag-, darmzweer

prikkelbare darm

diarree

verstopping

winderigheid

voedselvergiftiging

maagdarmontstekingen

stoma’s

gal-, leverziekten

hepatitis

galstenen

nierziekten

nierfuncties

dieet

andere aandoeningen

hypoglykemie

oorzaken

voedingsadviezen

jicht

oorzaken en gevolgen

behandeling

purinebeperkt dieet

candidiasis

infecties

diagnose en behandeling

het candida-syndroom

anti-candida-diëten

voedselovergevoeligheid

migraine

hoofdpijn of migraine

mogelijke oorzaken

rol van de voeding

diagnose en behandeling

meer informatie

ME

diëtisten, organisaties

diëtisten

algemene organisaties

specifieke organisaties

gewicht, dieet

gezond gewicht

body mass index

middelomtrek

verschillende uitslagen

andere testmethoden

op gewicht blijven

risicofactoren

frisdrank

alcohol

aantal eetmomenten

portiegrootte

buitenshuis eten

bewegen

eten kiezen

overgewicht

cijfers

gezondheidsrisico´s

hart- en vaatziekten

diabetes

kanker

kwaliteit van leven

metabool syndroom

hoge bloeddruk

hoog cholesterol

galstenen

gewrichtsaandoeningen

slaapapneu

risicogroepen

erfelijke aanleg

zwangerschap

stoppen met roken

medicijngebruik

afvallen

hoe snel

vermageringsdiëten

dieetvoedingen

atkins

vasten, sapkuren

een leven lang fit

negatieve caloriën

preparaten

hartstichtingdieet

montignac

in groepsverband

bloedgroepdieet

allen carr

detox-dieet

immogenics

south beach dieet

operaties

medicijnen

na het afvallen

risico's gewichtsverlies

jojoën

ondergewicht

aankomen

energie en eten

energiebehoefte

basaalstofwisseling

lichamelijke activiteit

activiteitentabel

gemiddeld verbruik

energiebronnen

energiestofwisseling

trek en verzadiging

invloed voedingsstoffen

vet

koolhydraten

eiwit

voedingsvezel

alcohol

glycemische index

meer informatie

zwangerschap, kinderen

zwangerschap

zwanger

0 tot 3 maanden

3 tot 6 maanden

6 tot 9 maanden

de bevalling

eten en drinken

vegetarisch

tussendoortjes

zoetstoffen

niet doen, oppassen met

alcohol

roken

rauw voedsel

kruiden

vitamines en mineralen

foliumzuur

vitamine D

gewicht

lijnen

tips bij klachten

vermoeidheid

misselijkheid

brandend maagzuur

verstopping

hoge bloeddruk

vocht vasthouden

bloedarmoede

diabetes

meer informatie

kinderen

borstvoeding

borstvoeding geven

aanleggen

toeschietreflex

vraag en aanbod

genoeg melk?

hoe lang?

werk en borstvoeding

afkolven

afbouwen

samenstelling

voedingsstoffen

aanvullende vitamines

beschermende stoffen

schadelijke stoffen

voordelen

voordelen kind

voordelen moeder

voeding van de moeder

de invloed van voedsel

aanvullende vitamines

gewicht en lijnen

kruiden en medicijnen

borstvoeding en werk

wetgeving

speciale regelingen

voordelen werkgever

regels en voorschriften

meer informatie

flesvoeding

zuigflessen en spenen

bereiden van flesvoeding

koemelk of geitenmelk

onderweg of op reis

bijvoeding

kant-en-klaar of zelfgemaakt?

fruit, groentehapje

melk en pap

brood, granen

warm eten

vegetarisch eten

tussendoortjes, drinken

voedselovergevoeligheid

vanaf 1 jaar

basisvoeding

broodmaaltijden

warme maaltijd

tussendoor, drinken

snoepen, trakteren

vegetarisch eten

extra vitamines?

op reis met peuters

gezond gewicht

gezond gebit

tanderosie

overgewicht voorkomen

praktische tips

te dik

cijfers

risicofactoren

gezondheidsrisico's

eetproblemen

slecht eten

voedselovergevoeligheid

gedragsklachten

rol van de voeding

onderzoek en behandeling

meer informatie

productinformatie

het etiket

voorschriften en gebruik

wat staat erop?

aanvullende regels

disclaimers en claims

regels voor beweringen

gereserveerde aanduiding

categorieën ingrediënten

de streepjescode

etiket en dieetvoeding

tips bij overgevoeligheid

etiket en anders eten

meer informatie

e-nummers, additieven

functie

soorten

aanduiding door e-nummers

adi

vermelding op etiket

gezondheidsrisico’s

overgevoeligheid

zoetstoffen

wetgeving en toelating

e-nummerlijst

meer informatie

keurmerken

eko-keurmerk

milieukeur

cpe-keurmerk

stichting gras keurmerk

demeter

keurmerk ikb

scharrelkeurmerken

scharrelpluimveevlees

groepskalfsvlees

halal

vlindertje cbt

meer informatie

groenten van a-z

vlees

gezondheid en vlees

kies bewust

aanbevolen hoeveelheden vlees

geen (half)rauw vlees tijdens de zwangerschap

vegetarisch eten

vleessoorten

veilig vlees

houdbaarheid en conserveermethoden

slachten en keuren

informatie op het etiket

bereidingswijzen

roerbakken

bakkerellen

stoombraden

informatieve animatie

olie en vetten

suiker en zoetstoffen

intensieve zoetstoffen

polyolen

vitaminesupplementen

kruidenpreparaten

efedra

wat is efedra?

werkzame stof

risico's

gebruik in Nederland

regels en normen

meer informatie

kava kava

wat is kava kava?

werking

risico's

regels en normen

meer informatie

voedselproductie

biologisch voedsel

biologische landbouw

bse-risico

geen gentech

biologische producten

toegestane additieven

'gewone' ingrediënten

biologisch-dynamisch

gezondheidsaspecten

veiligheidsaspecten

regelgeving

keurmerken en benamingen

marktgegevens

meer informatie

procescontrole en haccp

traceerbaarheid

nieuwe regels

uitvoering

veevoer en dieren

technische mogelijkheden

betrokken organisaties

meer informatie

genetische modificatie

toepassingen bij voedsel

micro-organismen

kaasstremsel

planten

gentech maïs, soja en koolzaad

herbicidenresistentie

insectenresistentie

steriliteit

gentech-eigenschappen

gentech-dieren

vermelding op het etiket

verplicht

niet verplicht

de techniek

genen en DNA

genen knippen

genen plakken

risico's en bezwaren

veiligheidsonderzoek

risico's voor de mens

risico's voor het milieu

andere bezwaren

toelating en regelgeving

de toelatingsprocedure

kijk hoe het werkt

meer informatie

conserveringstechnieken

doorstralen

toepassingen

stralingsbronnen

risico’s

normen en regels

voor- en nadelen

meer informatie

voedselketens

samengestelde producten

diepvriespizza

pizzafabriek

keten per ingrediënt

kaas

melkveehouderij

zuivelfabriek

kaasgroothandel

olijfolie

olijfboomgaard

olijfolieperserij

groothandel

paprika

zaadbedrijf

tuinbouwbedrijf

groothandel en veiling

salami

mesterij

veehandelaar

slachthuis

uitsnijderij

vleeswarenfabriek

groothandel

tarwebloem

zaaizaad

het akkerbouwbedrijf

de graanhandel

maalderij

tomaat

tuinbouwbedrijf

conservenfabriek

groothandel en veiling

transport

bezwaren tegen toename

dierenwelzijn

verontreiniging

meer informatie

wet- en regelgeving

warenwet

vlees, gehakt

nieuwe voedingsmiddelen

verrijking

internationale regelgeving

codex alimentarius

adviesorganen

andere wetten

landbouwkwaliteitswet

vleeskeuringswet

bestrijdingsmiddelenwet

destructiewet

gezondheids-, welzijnswet

veewet

diergeneesmiddelenwet

gezondheidswet

handel en industrie

diervoeders

vee, vlees en eieren

handel in vee

controle

voedsel en waren autoriteit

aid

andere instanties

diervoedersector

slachtveediensten

gezondheidsdienst

pluimvee en eieren

meer informatie

 

 

*      terug

*      homepage

E-nummers, additieven

Gezondheidsrisico’s

Er wordt voortdurend onderzoek gedaan naar de eventuele gezondheidsreacties van additieven. Daarbij wordt gekeken naar de manier waarop de stof in het lichaam wordt opgenomen, het effect van de spijsvertering én in welke hoedanigheid de stof het lichaam uiteindelijk weer verlaat. Daarbij worden ook de eventuele kankerverwekkende eigenschappen en de mogelijke gevolgen voor de erfelijkheid onderzocht. Voor zover bekend, is er geen relatie tussen additieven en ziekten als dementie (Alzheimer), gewrichtsaandoeningen (fibromyalgie) en chronisch vermoeidheidssyndroom (ME/CVS).

Het doel verantwoordt het gebruik

In sommige voedingsmiddelen is het minder schadelijk een additief te gebruiken dan het weg te laten. Neem bijvoorbeeld nitriet als conserveringsmiddel voor vlees. Nitriet is niet kankerverwekkend, maar kan in het lichaam omgezet worden in schadelijke stoffen. Het is het enige middel dat de botulismebacterie (Clostridium) bestrijdt die een levensgevaarlijke voedselvergiftiging kan veroorzaken. Het gebruik van nitriet is daarom als conserveringsmiddel in bepaalde vlees(producten) toegestaan. Het is verboden als kleurstof om het vlees mooi rood te houden.

Een ander voorbeeld is boorzuur (E284) dat mogelijk verminderde vruchtbaarheid veroorzaakt. Aangezien het alleen in heel kleine hoeveelheden wordt gebruikt in kaviaar waarvan maar weinig gegeten wordt, is het gezondheidsrisico van dit additief te verwaarlozen.

Misleidende lijsten met E-nummers

Helaas zijn er lijsten met E-nummers in omloop die verkeerde informatie bevatten en sommige additieven ten onrechte schadelijk voor de gezondheid noemen (onder andere de 'Hôpital de Paris'-lijst). Ook lijsten van reformzaken en alternatieve genezers zijn over het algemeen onbetrouwbaar. Bepaalde E-nummers worden zelfs kankerverwekkend genoemd terwijl ze dat niet zijn. Een voorbeeld daarvan is E330 (citroenzuur) dat vaak kankerverwekkend genoemd wordt, maar het absoluut niet is. De officiële E-nummertabel zoals deze te vinden is op deze site, geeft een betrouwbaar overzicht van de gebruikte additieven.

Verdachte E-nummers

Een aantal additieven is onderzocht op hun kankerverwekkende eigenschappen en ingedeeld door een onderzoeksinstituut op het gebied van kanker, het International Agency for Research on Cancer (IARC):

Indeling IARC

Groep 1:

Kankerverwekkend voor de mens en dus verboden.

Groep 2A:

Waarschijnlijk kankerverwekkend voor de mens en dus verboden.

Groep 2B:

Onvoldoende bewijs dat het kankerverwekkend is bij de mens

Groep 3:

Niet in te delen, niet aantoonbaar kankerverwekkend of niet-kankerverwekkend

Groep 4:

Bewezen niet-kankerverwekkend voor de mens

 

Op basis van deze indeling zijn enkele voedseladditieven ingedeeld als verdacht:

 

Groep 2B, onvoldoende bewijs dat het kankerverwekkend is bij de mens:

*      E153 (alleen in producten buiten Europa) (carbo medicinalis vegetabilis); waarschijnlijk door een kankerverwekkende vervuiling van dit additief. Door een zorgvuldig productieproces komt deze vervuiling in Europa niet voor waardoor E153 in producten op de Europese markt en dus in Nederland, wél veilig is.

*      E320 (BHA)’; veel onderzoeken tonen het tegendeel aan en stellen dat dit additief kankerwerend is; het is daardoor zeer waarschijnlijk veilig.

*      E407 (carrageen); dit wordt momenteel nog onderzocht. 

 

Groep 3, nog niet in te delen:

*      E110 (zonnegeel)

*      E123 (amarant)

*      E133 (briljantblauw)

*      E321 (BHT)

*      E952 (cyclamaat)

*      E954 (saccharine

Voorzichtige indeling

De indeling van de IARC is zuiver wetenschappelijk en uiterst voorzichtig. Bij de geringste verdachte waarneming wordt een additief ingedeeld in categorie 3. Als een additief wordt ingedeeld in categorie 2B en 3 is de informatie nog te beperkt om de veiligheid te kunnen beoordelen. Redenen hiervoor zijn bijvoorbeeld dat het onderzoek te weinig duidelijk heeft gemaakt over mogelijke schadelijke gevolgen van het gebruik van het additief. Het is daarom niet met zekerheid te zeggen of additieven die zijn ingedeeld in categorie 2B en 3 echt schadelijk zijn voor de gezondheid.